Jak wybrać akordeon?

Jednym z ciekawszych instrumentów muzycznych, który swą popularność zyskał kilkadziesiąt lat temu, jest akordeon. Współcześnie jest to instrument coraz rzadziej wykorzystywany w praktyce, aczkolwiek nadal można spotkać muzyków, którzy posiłkują się nim na co dzień. Wydaje się, że dzięki licznym programom rozrywkowym, takim jak „Mam talent”, akordeon przeżywa swą drugą młodość. Nie bez znaczenia jest to, że wspominane show wygrał właśnie akordeonista. Ludzie przekonali się więc, że akordeon wcale nie odszedł w mroki przeszłości, ale wciąż żyje i na dodatek można na nim zagrać wspaniałe, nowoczesne skądinąd melodie. Jak wybrać akordeon? Jest to złożone pytanie, wymagające poznania historii i budowy tego instrumentu. Postaraliśmy się w niniejszym artykule zebrać najważniejsze informacje na jego temat oraz odpowiedzieć na pytania wiążące się z akordeonem, jego zakupem i graniem na nim. Mamy nadzieję, że poradnik będzie dla Was pożyteczną wskazówką podczas wyboru akordeonu.

Na skróty...

Ważne parametry i funkcje akordeonów

akordeon - jak wybrać?

Akordeon należy do grupy instrumentów tzw. dętych języczkowych, jak również do grupy aerofonów, bądź idiofonów dętych. Jego konstrukcję tworzą 2 przegrody z wiatrownicami połączonymi miechem, czyli specjalnym workiem. W zależności od tego, z jakim rodzajem akordeonu mamy akurat do czynienia, posiadać może on dwie klawiatury, tj. klawiaturę klawiszową lub guzikową dla prawej ręki oraz 1 bądź 2 klawiatury guzikowe przeznaczone dla ręki lewej. Nad klawiaturami zaś umieszczone są przełączniki rejestrowe, które wykorzystywane są przez muzyków do zmian barwy dźwięku. Powietrze tłoczone lub ssane za pomocą miecha doprowadza do drgań metalowe blaszki, nazywane stroikami, powodując tym samym wydobycie charakterystycznego dźwięku, który ma odpowiednią wysokość, barwę i głośność. Początkowo akordeon działał przy pomocy miechów nożnych, które z czasem zostały zastąpione miechami ręcznymi.

Za pierwowzór akordeonu uznaje się harmonię ręczną, która powstała w XIX wieku. Tak właściwie, to harmonia występuje pod różnymi nazwami, można spotkać więc nazwę bando neon i concertina, a także wiele innych. Przez lata udoskonalano te instrumenty, dzięki czemu doprowadzono do skonstruowania współczesnej odmiany akordeonu, mającą spore możliwości wykonawcze. W początkach XX wieku akordeon zyskał niezwykłą popularność na gruncie muzyki tanecznej i ludowej. Duże zainteresowanie tymże instrumentem wykazywali muzycy i kompozytorzy uprawiający muzykę poważną, dzięki czemu akordeon został wprowadzony na estrady koncertowe na całym świecie. Dziś zdarza się, że akordeon jest instrumentem wykorzystywanym w muzyce jazzowej.

Warto zaznaczyć, że akordeon doczekał się własnej literatury muzycznej, w skład której wchodzą transkrypcje muzyki dawnej, przede wszystkim organowej oraz liczne kompozycje napisane specjalnie dla akordeonu. W chwili obecnej klasy akordeonu mają w zasadzie wszystkie szkoły i akademie muzyczne w kraju.

Jak już zostało wspomniane, akordeony niekiedy bywają zaliczane do idiofonów, niemniej jednak nie jest tak do końca, bowiem idiofony same w sobie są źródłem dźwięku, z kolei akordeon działa dzięki stroikom wprawianym w drgania poprzez słup powietrza, dokładnie tak, jak w przypadku aerofonów.

Każdy akordeon posiada dwie strony: basową i melodyczną. W stronie basowej guziki ułożone są w rzędy i szeregi. Z kolei same szeregi ułożone są według koła kwintowego. Dwa pierwsze rzędy wydobywają dźwięki pojedyncze, rząd trzeci akordy durowe, czwarty z rzędów – akordy mollowe, piąty – czterodźwięki septymowe, zaś szósty szereg – trójdźwięki zmniejszone. Strona melodyczna może posiadać klawiaturę typu fortepianowego lub guziki ułożone chromatycznie w pięciu lub ewentualnie w trzech różnych rzędach.

Istnieje wiele różnych odmian akordeonów, wśród których należy wymienić: wiedeńską harmonię guzikową (harmonikę), rosyjską harmonię chromatyczną (bajan), harmonię sekundową, harmonię pedałową, akordeon z klawiaturą, koncertinę, bandonionę (lub bandoneonę) itd.

Każdy akordeon składa się z następujących elementów:

  • Mechanizmu powietrznika – wlatuje przez niego powietrze,
  • Mechanizm regestrowy – różnego rodzaju i kształty podłużne blaszki, które poprzez naciśnięcie przycisku regestrowego zmieniają swoje położenie; wciskając czarne przyciski zmieniamy jednocześnie sekwencję podłużnych blaszek, sterując modulacją dźwięku,
  • Miech – bardzo ważna część składowa, która tłoczy powietrze do piszczałek,
  • Stroiki przelotowe – są to blaszki drgające pod wpływem wtłaczanego powietrza,
  • Zawory – naciskając guzik lub klawisz powodujemy otwarcie zaworu, przez który wydobywa się powietrze i dźwięk,
  • Stroiki przelotowe i piszczałki - powstaje w nich dźwięk; metalowe blaszki drgają pod wpływem powietrza, drgające powietrze dochodzi do piszczałek, a później przez otwarty zawór na zewnątrz,
  • Nóżki – potrzebne do stawiania akordeonu w pozycji pionowej,
  • Pasek basowy – który powinien być regulowany; umożliwia swobodne operowanie miechem,
  • Kratka – nazywana również grillem, jest ozdobą chroniącą przed kurzem i uszkodzeniami mechanizmu dyszkantowego,
  • Manuał dyszkantowy – przyciski służące do sterowania zaworami,
  • TUTTI - jest to regestr, włączający wszystkie głosy w akordeonie,
  • Mechanizm basowy – jest to zdecydowanie najbardziej skomplikowany mechanizm w akordeonie. Może być on wykonany z plastiku lub metalu,
  • Mechanizm powietrznika – naciskając przycisk powietrza otwieramy jednocześnie zawór zatykający dziurkę prowadzącą do miecha, przez co ruszając miechem wypuszczamy powietrze na zewnątrz,
  • Zawór – dzięki niemu wydobywany jest z akordeonu piękny dźwięk.
  • Kupując akordeon koniecznie powinniśmy zwrócić uwagę na znak firmowy, logo i numer seryjny. Akordeon ma zwykle wyraźnie widoczny znak firmowy i niepowtarzalny numer akordeonu. Wszystkie te elementy świadczą o jakości tego instrumentu.

    Waga i wielkość akordeonu powinna być ściśle dobrana do wymagań i możliwości osoby grającej na nim. Jeśli gra się na akordeonie bardzo często, powinien być on w miarę lekki. Jeżeli z kolei akordeon ma być używany do grania na ważnych koncertach, powinien być estetyczny, w miarę duży i niestety – cięższy.

    Warto powiedzieć, że w Polsce są 3 zasady podziałów akordeonów według wielkości – 60-basowy, 90-basowy i 120-basowy.

    Popularni producenci akordeonów i ich produkty

    Zdecydowanie najważniejszymi ośrodkami produkcji akordeonów od lat są: Włochy – firma Castelfidaro, Niemcy – Klingenthal i Trossingen; oraz Rosja – Tula.

    Wśród popularnych producentów akordeonów należy wymienić: Teeny, Serenelli, Corsar, Pirat, Commodore, Hohner Morino, E.Soprani, Roland, Weltmeister, Paoloni, Moreschi, Canto, Walther itd.

    Najwięcej akordeonów produkuje się w Austrii, Włoszech, Niemczech, Francji, Rosji, Czechach i Chinach. Niektóre pochodzą również z USA i innych krajów, jednak do ich produkcji w większości przypadków używa się włoskich lub niemieckich komponentów. W Polsce większość akordeonów pochodzi z Niemiec i Rosji.

    Najczęściej zadawane pytania przed zakupem

    • Co świadczy o wyjątkowości danego akordeonu?

      Otóż, składa się na to wiele elementów, ale najważniejsze z nich to zdecydowanie miech i piszczałki. Miech jest niepowtarzalnym w innych instrumentach komponentem, dzięki któremu muzyk ma możliwość precyzyjnego sterowania dynamiką i barwą dźwięku.

    • Czym jest tryb Stradella?

      Jest to system basowy grania na akordeonie, gdzie praca przycisków opiera się na graniu pojedynczych lub zmieszanych ze sobą dźwięków – akordów.

    • Jak akordeoniści nie mylą przycisków basowych?

      Wystarcza im ku temu zmysł dotyku, bowiem niektóre przyciski oznaczone są poprzez specjalny wzór na zewnętrznej stronie plastiku, który jest łatwo wyczuwalny przez palce. Prócz tego, basy są zbudowane systemowo, co powoduje, że śmiało można je przyrównać do gitary.

    • Z jakiego materiału zbudowany jest akordeon?

      Głównym budulcem tego instrumenty jest drewno, ale piękno kolor akordeony tworzy gruba warstwa lakierów.

    • Jak działa miech akordeonu?

      Poprzez ruch ręki muzyka miech jest napełniany powietrzem, zaś wdmuchiwanie i wydmuchiwanie powietrza do i z instrumentu wydobywa dźwięki. Powietrze bowiem w miechu uchodzi poprzez otwory prowadzące do piszczałek, gdzie właściwie jest wytwarzany dźwięk.

    • W jaki sposób stroi się akordeon?

      Instrument ten jest strojony poprzez zmianę wielkości blaszek drgających wywołujących dźwięk, czyli piszczałek.

    • W jakim wieku można rozpocząć naukę gry na akordeonie?

      Już w wieku 3-4 lat można śmiało rozpoczynać naukę gry, bowiem istnieją już tak małe akordeony.

    Podsumowanie

    Akordeon to wielce specyficzny instrument muzyczny, na którym granie wymaga wysokich umiejętności. Nauka gry na akordeonie jest trudna, ale można z niej czerpać nie lada satysfakcję. Wybierając akordeon zawsze powinniśmy wiedzieć, dla kogo jest on przeznaczony. Od tego bowiem uzależniona jest jego waga i charakter. Nie można kupować zbyt dużego akordeonu na przykład niewielkiej kobiecie, ponieważ granie na nim będzie niewygodne. Kupując akordeon kierujmy się znakiem firmowym i numerem seryjnym, jakie są umieszczone w widocznych miejscach na instrumencie. Świadczą one o jakości instrumentu.

    Podobne poradniki


    Strona wygenerowana 2019-08-18 10:06:34, 213