Dwie prawdy: Westerpatte, Hubalczycy - Melchior Wańkowicz
Rozważania autora na temat wydarzeń z początku II wojny światowej . Dziś znamy więcej faktów, a prawdy wciaz trudno dociec. Wańkowicz podjął w tej książce wciąż żywą dyskusję o naszych bohaterach narodowych majorze Henryku Sucharskim, dowódcy obrony Westerplatte, i majorze Henryku Dobrzańskim ps. Hubal - jednym z pierwszych dowódców partyzanckich w czasie II wojny światowej, którego oddział kawalerii zaczał kasac Niemców juz pod koniec września 1939 r. Opisuje na postawie relacji walkę obronną kraju na Westerplatte oraz partyzanckie walki Hubalczyków. Dwie postawy w obliczu napaści reprezentowane przez Sucharskiego i Hubala. Niezwykle wymowna relacja, która wciąż oddziałuje na nasze spojrzenie choć nowe fakty o majorze Sucharskim dają inny obraz tego żołnierza. Zadanie jakie postawił sobie Melchior Wańkowicz to ukazanie i nie negowanie tych postaw. Czy to jest chłodny osąd realnych możliwości czy też parcie wciąż naprzód bez względu na wszystko? Wydane w jednym tomie (poprzednie ukazywały się oddzielnie - Westerplatte oraz Hubalczycy.
Hubal czy Sucharski? Sądzę, że nie jest to spór przypadkowy ani też nie jest to spór, w którym jedna ze stron ma bezwzględną rację. Zalągł się on w bolesnym porachunku sumienia, czy zawsze ponoszone ofiary były potrzebne, Stary to spór. I niełatwy (...) Zanim odpowiem na to pytanie, pozwolę sobie powołać dwa fakty: napisałem książkę o Hubalu i spotkałem się z zarzutem heroizowania. Napisałem książkę o Westerplatte i wywołałem głosy, że Westerplatte mogło się trzymać dłużej. Dwa przeciwstawne zarzuty. Dowódca Westerplatte major Sucharski, chłop z Woli Gręboszowskiej, opowiadał mi, że w ostatnich godzinach walki przeciął głosy za tym, że należy walkę kontynuować, samodzielną decyzją kapitulacji, którą wziął na swoje barki. Hubal (a właściwie Hubala, bo taki pseudonim wziął od swojego herbu), błyskotliwy oficer kawalerii, spokrewniony z rodami arystoktratycznymi, poprzysiągł sobie, że munduru nie zdejmie. Nie śniło mu się, że zrobią go partyzanckim świętym. W tych dwu postaciach odbiły się jakby dwa kontrasty, które naświetlają polską historiozofię. (...)
Seria: Melchior Wańkowicz - Dzieła wybrane 224 str., oprawa twarda płócienna, obwoluta, format 130x200 Stan: niemal idealny Wyd.: Instytut Wydawniczy Pax, 1977 ISBN: - |