Tytuł oryginału:
El otoño del patriarca
Tłumaczenie: Carlos Marrodán Casas
Jesień patriarchy Gabriela Garcíi Márqueza doprowadza do skrajności powieściową tendencję ukazywania dyktatora pod postacią karykatury. W ramach właściwego autorowi przekształcania rzeczywistości powszedniej w hiperboliczną baśń powieściopisarz kolumbijski rysuje postać dyktatora, dotkniętego śmiertelną chorobą władzy i samotności, poruszającego się w przerażającym kręgu czasu matuzalemowego. W krąg wpisywane są czyny, które mają wykazać jego pożądanie władzy: przejawy niewyczerpanego okrucieństwa, niepowodzenia miłosne, symulowane śmierci, tęskne wspomnienia dzieciństwa, patologiczny kompleks Edypa, wszystko pomieszane i uwikłane niby w serię koncentrycznych kół.
W ten sposób zacierają się granice chronologii; panuje czas martwy i nieruchomy, tym bliższy nieskończoności, że akcja rozpoczyna się w momencie starości osobliwie długowiecznego tyrana. Chęć uogólnienia idzie jeszcze dalej w integralnym złączeniu fikcji z wydarzeniami historycznymi, od czasów odkrycia Ameryki do czasów „ładu i postępu”. Generalizacji podlega również pojęcie przestrzeni, która, jak w poprzednich powieściach, pozbawiona jest dokładnych odniesień geograficznych poza pewnymi wskazówkami określającymi atmosferę i środowisko tropiku.
Gato
García Márquez zamierzał zrealizować wielką mityczną i hiperboliczną parabolę dyktatora latynoamerykańskiego, rozwijając w tym celu zdumiewającą mnogość środków wyrazu i wykazując niezrównane opanowanie rzemiosła pisarskiego. Stworzenie mitu zmierza tutaj do odebrania tematowi mitycznych właściwości.
(Z eseju Rubena Bareiro Saguier „Temat dyktatury w powieści Ameryki Łacińskiej”, „Literatura na Świecie 9/89”)
Gabriel García Márquez (ur. 1928); pisarz kolumbijski, jeden z najwybitniejszych prozaików XX wieku, autor takich światowych bestsellerów, jak:
Sto lat samotności,
Szarańcza,
Dwanaście opowiadań tułaczych,
Raport z pewnego porwania,
Nie ma kto pisać do pułkownika,
Miłość w czasach zarazy,
Kronika zapowiedzianej śmierci,
Zła godzina,
Jesień patriarchy,
O miłości i innych demonach,
Generał w labiryncie. Laureat Nagrody Nobla w roku 1982.
Gato
Seria: Nike
320 str., oprawa twarda, obwoluta, format 105x150
Stan: b.dobry
Wyd.: Czytelnik, 1980
ISBN: 83-07-00335-0
